Ίδρυση, Δράση και «Αυτοδιάλυση» του ΡΚΚ (V)

Το 1990 το PKK ανακοινώνει τους νόμους περί στρατολόγησης Κούρδων στις κουρδικές αντιστασιακές μονάδες.

• Βασίλης Κυρατζόπουλος

Βάσει στρατολογικών νόμων, όλοι οι Κούρδοι ηλικίας 18 –25 ετών ανεξαρτήτως φύλου ή οικονομικής τάξης θεωρούνται στρατεύσιμοι.

Όμως παρά τις καταγγελίες από οργανισμούς ανθρωπίνων δικαιωμάτων, το PKK από το 1994 άρχισε να επιστρατεύει παιδιά ηλικίας 8-12 ετών, τα οποία δημιούργησαν μία ξεχωριστή μαχόμενη μονάδα. Η μονάδα αυτή το 1998 απαριθμούσε 3.000 μέλη εκ των οποίων το 10% ήταν κορίτσια.

Με την διάλυση της ΕΣΣΔ στις 26/12/1990, το ΡΚΚ συγκαλεί την Ενδιάμεση Συνέλευση (4^η ΓΣ 26 – 31/12/1990), στην οποία δεν παραβρέθηκε ο Öcalan. Στη ΓΣ αναθεωρήθηκε το πολιτικό μανιφέστο του ΡΚΚ. Κατά την διάρκεια της συνέλευσης κριτικάρεται η τετραετής ένοπλη δράση και καταδικάζεται η ένοπλη δράση των μελών του ΡΚΚ κατά αμάχων, χαρακτηρίζοντάς την ως «συμμοριτοπόλεμο». Αποφασίζεται η δημιουργία «απελευθερωμένων ζωνών». Εκλέγεται νέα Κεντρική Επιτροπή.

Με την λήξη της 4^ης Συνέλευσης στις 31/12/1990, οι αποφάσεις που καταγράφονται αποτελούν και αυτοκριτική του PKK. Η αντιπολίτευση του Öcalan κατορθώνει να εγκριθούν:

• Η βίαιη στράτευση θεωρείται λανθασμένη πολιτική.
• Η στρατηγική του κόμματος να εγκρίνεται από την Κεντρική Επιτροπή.
• Να οργανωθεί τμήμα «εσωτερικών υποθέσεων», το οποίο θα ερευνά κάθε είδους εσωτερικές υποθέσεις που αφορούν κάθε επίπεδο του κόμματος.
• Στα συνέδρια του κόμματος να θεσπιστεί ο «οικονομικός απολογισμός».
• Να εξεταστούν οι σχέσεις Ιράν – PKK και Συρίας – PKK.

Ο Öcalan αρνείται να εφαρμόσει τις αποφάσεις της συνέλευσης και ιδρύει την προεδρική φρουρά του κόμματος. Μέχρι το 1996 προσπαθεί με κάθε τρόπο να απομακρύνει τους πρωτεργάτες των αποφάσεων της 4^ης  Συνέλευσης.

Το Νοέμβριο του 1991, δημοσιεύεται το πολιτικό πρόγραμμα του PΚK-Rizgari. Στο πρόγραμμα αποκηρύσσεται ο φασισμός, ο ιμπεριαλισμός, η αποικιοκρατική πολιτική, οι φεουδάρχες, οι οπισθοδρομικοί (εννοώντας τους ακραίους θρησκευόμενους) και κάθε θεσμός που έχει σχέση με τα προαναφερόμενα. Ως στρατηγικός στόχος ορίζεται η απελευθέρωση όλου του Κουρδιστάν. Για πρώτη φορά Κουρδική οργάνωση που είχε επιδοθεί σε ένοπλο αγώνα, κάνει αναφορά περί πνευματικής παραγωγής και δικαιωμάτων των γηγενών μειονοτικών ομάδων που συνυπάρχουν στο Κουρδιστάν. Είναι η περίοδος που η ΤΔ αναζητά διεθνή στήριξη για να καταπνίξει το ΡΚΚ.

Τέλη του 1991 και αρχές του 1992 η ΤΔ απειλεί Συρία και Λίβανο με αεροπορικές επιθέσεις κατά των Κουρδικών θέσεων. Στο βωμό της «Καταιγίδας της Ερήμου» δεν θα έχει την αναμενόμενη διεθνή στήριξη.

Την περίοδο 11/6/1991 – 31/10/1992, το ΡΚΚ θα πραγματοποιήσει πολλές επιχειρήσεις σε χωριά της Ανατολικής και Νοτιοανατολικής περιφέρειας της ΤΔ. Σε 8 μεγάλης εμβέλειας επιθέσεις, θα χάσουν την ζωή τους 121 άτομα και θα τραυματιστούν άλλα 48. Έναντι αυτών οι Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις με 2.000 άνδρες τον Οκτώβριο του 1992 θα πραγματοποιήσουν την επιχείρηση Hakurk (Χακούρκ) κατά των θέσεων του ΡΚΚ εντός των Ιρακινών εδαφών, στους πρόποδες της οροσειράς Kandil.

Το 1992 οι ΗΠΑ θα κατηγορήσουν το ΡΚΚ ότι έχει συστήσει καρτέλ ναρκωτικών στην Ευρώπη.

Χάριν του ψηφίσματος 688-5/4/1991 του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ (ΣΑ-ΟΗΕ), υπό την προστασία Ένοπλων Δυνάμεων του ΟΗΕ στο ΝΚ θα προκηρυχθούν εκλογές, που θα διεξαχθούν στις 19/5/1992. Αν και από το Μάρτιο του 1970 η κεντρική Μπα’αθική Ιρακινή κυβέρνηση του Ahmed Hassan al-Bakr (γ. 1/7/1914 – θ. 4/10/1982, Άχμεντ Χασάν Αλ Μπάκρ) είχε αναγνωρίσει την αυτονομία των Κουρδικών περιοχών, το ΝΚ μόλις το 1992 θα κερδίσει την πλήρη αυτονομία του. Το ΡΚΚ επίσημα θα δηλώσει ότι θα παραμείνει ουδέτερο στις εκλογές του ΝΚ, όμως ανεπίσημα σε όλες τις εκλογικές αναμετρήσεις αναμιγνύονταν υπέρ κάποιας πτέρυγας!

Το καλοκαίρι του 1992, ο Masud Barzani επισκέπτεται την Άγκυρα και έχει συνομιλίες με Demirel και Halil Turgut Özal (γ. 13/10/1927- θ. 17/4/1993, Χαλίλ Τουργούτ Οζάλ). Το KDP του Ιράκ ανοίγει πολιτικό γραφείο στην Άγκυρα. Αντιδρούν ΡΚΚ και YNK.

Τον Απρίλιο του 1992, ΤΔ και Συρία υπογράφουν πρωτόκολλα συνεργασίας για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας. Η Συρία κάτω από την απειλή αεροπορικής επιδρομής των Τουρκικών μαχητικών αεροσκαφών και υπό την πίεση των εξελίξεων στο Ιράκ, παραδέχεται την ύπαρξη στρατοπέδων εκπαίδευσης ανταρτών του ΡΚΚ στην κοιλάδα Bekkaa και συμφωνεί στο κλείσιμό τους.

Στις 5/10/1992 στο ΝΚ θα ξεκινήσει εμφύλιος μεταξύ PKK-YNK, PKK-KDP, YNK-KDP . Θα διαρκέσει μέχρι αρχές του 2000 και θα αφήσει πίσω του χιλιάδες νεκρούς. Κατά την διάρκεια του Κουρδικού εμφυλίου επιστρατευμένα μέλη πολλών ξένων δυνάμεων (εκτός των ισχυρών του Β’ ΠΠ, όπως Κίνα, Ιαπωνία, Γερμανία, Ν. Αφρική, κ.ά.) θα παρεισφρήσουν εντός των ισχυρών Κουρδικών οργανώσεων.

Στις 12/10/1992 οι Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις θα εισβάλλουν στο Ιράκ με 15.000 άνδρες, τεθωρακισμένα τα οποία στηρίζονται από αεροπορία και ισχυρές δυνάμεις ελικοφόρων. Οι Τουρκικές δυνάμεις ενισχύονται με τις ένοπλες δυνάμεις του KDP, τους Peşmerge (Πεσμέργκε). Στις επιχειρήσεις διάρκειας 20 ημερών, ως προς τις δηλώσεις του ΓΕΕΘΑ της ΤΔ, θα σκοτωθούν ή θα τραυματιστούν 1.452 μαχητές του ΡΚΚ.

Κατά την Β’ πορεία 1991 – 1993, το ΡΚΚ εκμεταλλευόμενο την κρατική τρομοκρατία της ΤΔ, θα επιστρατεύσει περίπου 15.000 – 20.000 αντάρτες, που έλεγχαν ένα μεγάλο τμήμα της υπαίθρου της Ανατολικής και Νοτιοανατολικής περιφέρειας της ΤΔ. Την ίδια περίοδο θα δολοφονηθούν πολλοί Κούρδοι διανοούμενοι όπως:

• Vedat Aydın (γ.1953 – θ. 7/7/1991, Βεντάτ Αϊντίν), Πρόεδρος της Νομαρχιακής Επιτροπής του HEP και μέλος του Συλλόγου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της ΤΔ. Κατά την διάρκεια ερευνών περί των συνθηκών θανάτου του Aydın θα δολοφονηθούν ο βουλευτής του SHP και μετά του DEP, Mehmet Sincar (γ.1953 – θ. 4/9/1993, Μεχμέτ Σιντζάρ) και ο Πρόεδρος της Νομαρχιακής Επιτροπής Batman (Μπάτμαν), Metin Özdemir (Μετίν Οζντεμίρ). Ναι μεν την δολοφονία ανέλαβε η οργάνωση «Τάγμα Εκδίκησης» (İntikam Tugayı), όμως μετά την αποκωδικοποίηση του JİTEM (2011), θα αποδειχθεί ότι και το «Τάγμα Εκδίκησης» ήταν οργάνωση-παρακλάδι του JİTEM.
• Cengiz Altun (γ.1968 – θ. 24/2/1992, Τζενγκίζ Αλτούν), δημοσιογράφος της εβδομαδιαίας εφημερίδας Yeni Ülke θα δολοφονηθεί στο Batman. Ερευνούσε την κρατική δράση αντιαντάρτικου (kontrgerila).
• Yahya Orhan (Γιαχγιά Ορχάν) και Kemal Kılıç (Κεμάλ Κιλίτς), δημοσιογράφοι του Yeni Gündem. Ο Οrhan στις 31/7/1992 θα δολοφονηθεί στο Batman, και ο Kılıç στις 28/2/1993 στην Urfa (Έδεσσα). Σημειωτέον ότι το 1992 στην ΤΔ θα δολοφονηθούν 14 δημοσιογράφοι.
• Musa Anter (γ. 1920 – θ. 20/9/1992, Μουσά Αντέρ) ο θείος Μουσά, όπως τον αποκαλούσαν οι Κούρδοι, από τους ιδρυτές του HEP, βασικός υποστηρικτής του Πολιτισμικού Μεσοποταμιακού Κέντρου στην Κωνσταντινούπολη. Δολοφονήθηκε από το JİTEM.

Έναντι αυτών το ΡΚΚ θα ξεκινήσει αντίποινα με στόχο τη δημιουργία «απελευθερωμένων ζωνών»:

• Στις 3/4/1993 ενώ μαίνονταν ο 5/ετής Α’ πόλεμος Αρμενίας – Αζερμπαϊτζάν, αποφασίζεται να σφραγιστούν οι συνοριακές πύλες Αρμενίας – ΤΔ.
• Στις 17/4/1993 ακολουθεί ο «ύποπτος» θάνατος (ή δηλητηρίαση ως προς την οικογένεια Özal) του Προέδρου Turgut Özal (17/4/1993). Την Προεδρία θα αναλάβει ο Süleyman Demirel (16/5/1993 – 16/5/2000). Την Πρωθυπουργία ως πρόεδρος του DYP θα αναλάβει η πρώτη γυναίκα Πρωθυπουργός της ΤΔ Tansu Çiller (25/6/1993 – 6/3/1994, Τανσού Τσιλέρ). Μία εβδομάδα μετά την ανάληψη της Πρωθυπουργίας από την Çiller, στις 2/7/1993 ισλαμιστές στη Σεβάστεια θα επιτεθούν σε πολιτιστικό φεστιβάλ Αλεβιτών και πυρπολώντας το ξενοδοχείο Madımak (Μαντιμάκ), στο οποίο διαδραματίζονταν μέρος των εκδηλώσεων, θα δολοφονήσουν 33 διανοούμενους. Υπήρξαν καταγγελίες ότι την οργάνωση της πυρπόλησης του ξενοδοχείου Madımak είχε αναλάβει η Αυτόνομη Διεύθυνση Ανορθόδοξου Πολέμου (ÖHD, Özel Harp Dairesi), η gladio ή «κόκκινη προβιά» της ΤΔ.

Την «εκδίκηση» για τα γεγονότα της Σεβάστειας θα αναλάβει το ΡΚΚ. Έτσι στις:

• 5/7/1993 στο χωριό Başbağlar του Νομού Erzincan (γνωστή περιφέρεια ισλαμικής παράδοσης), θα εκτελεστούν 33 άμαχοι και θα πυρποληθεί το χωριό. Ο συλληφθείς (15/2/1999) ιδρυτής ηγέτης του PKK Öcalan στην ομολογία του ουδέποτε αποδέχτηκε ότι από το «κέντρο» είχε δοθεί εντολή για την εν λόγω επιχείρηση. Κανείς από τους εγκληματίες δεν έχει συλληφθεί ή ομολογήσει!
• 14/7/1993 στο Iğdır θα δεχτεί επίθεση το υπαίθριο τμήμα Στρατιωτικής Χωροφυλακής με 8 νεκρούς στρατιώτες.
• 18/7/1993 στο οροπέδιο Sündüzlü του νομού Van θα δολοφονηθούν 24 χωρικοί.
• 4/8/1993 στην περιοχή των Mutki του νομού Bitlis θα εκτελεστούν 15 και θα τραυματιστούν άλλα 13 μέλη Κουρδικής φυλής φίλα κείμενα στην ΤΔ.
• 10/8/1993 στην περιοχή Genç του νομού Bingöl θα δολοφονηθούν 8 και θα τραυματιστούν άλλοι 10 άμαχοι.
• 4/10/1993 στο χωριό Deltepe του νομού Siirt θα δολοφονηθούν 33 και θα τραυματιστούν άλλοι 10 χωρικοί.
• 5/10/1993 σε συντονισμένες πολλαπλές επιθέσεις σε διάφορες περιφέρειες, θα δολοφονηθούν 35 άτομα και θα τραυματιστούν άλλα 10.
• 22/10/1993 σε χωριό του Siirt θα δολοφονηθούν 22 μέλη Κουρδικής φυλής φίλα κείμενα στην ΤΔ. Στις μάχες που θα ξεσπάσουν εντός της μονάδας της Στρατιωτικής Χωροφυλακής, θα δολοφονηθούν άλλα 30 άτομα, συμπεριλαμβανομένου του διοικητή της μονάδας. Από τις μάχες που διεξάχθηκαν θα υποστούν ζημιές 200 κτίρια της πόλης Lice του νομού Diyarbakır.
• 25/10/1993 στο χωριό Yavi του νομού Erzurum θα δολοφονηθούν 38 άτομα και θα τραυματιστούν άλλα 50.

Οι Πετρελαιαγωγοί

Μετά τον Πόλεμο των Έξι Ημερών, στο Ιράκ στις 17/7/1968 το ενδυναμωμένο Μπα’αθ θα επανέλθει στην εξουσία. Το 1970 ο Γενικός Γραμματέας του Μπα’αθ, Saddam Hussein, πέτυχε την πολιτική συμφωνία KDP – Ιρακινής Κυβέρνησης. Έτσι ξεκινούν με την ΤΔ συζητήσεις για την ίδρυση του πετρελαιαγωγού Kirkuk – Yumurtalık των Αδάνων. Στις 27/8/1973 θα υπογραφεί η σχετική συμφωνία κατασκευής του αγωγού [Κοίτα Χάρτη.4] και το 1976 ξεκινά η άντληση αργού πετρελαίου από ηπειρωτική Μέση Ανατολή προς Μεσόγειο Θάλασσα, παρακάμπτοντας Περσικό Κόλπο και Suez.

Τον Νοέμβριο του 1969 με την μεσολάβηση του Αιγύπτιου Προέδρου Νάσσερ, η κυβέρνηση του Λιβάνου θα υπογράψει συμφωνία με την PLO, η οποία προσδιόριζε τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των δύο πλευρών. Η συμφωνία έδινε στους Παλαιστίνιους αντάρτες το δικαίωμα να χρησιμοποιούν το λιβανέζικο έδαφος για να επιτεθούν στο Ισραήλ. Τον Ιούνιο του 1970, ο Νάσερ αποδέχτηκε το υπό την αιγίδα των ΗΠΑ Σχέδιο Ρότζερς, υπό την πίεση της ΕΣΣΔ, η οποία φοβόταν ότι η κλιμάκωση της περιφερειακής σύγκρουσης θα μπορούσε να την παρασύρει σε πόλεμο με τις ΗΠΑ.

Κατά την διάρκεια του σχεδιασμού του πετρελαιαγωγού Kirkuk – Yumurtalık τίθεται η παράμετρος της ασφάλειας του αγωγού, την οποία θα αναλάμβανε η ΤΔ. Όπως αναφέρει η ΤΔ υπήρχαν οι εξής κίνδυνοι που έπρεπε να αντιμετωπιστούν:

• «Η συναναστροφή» της Συρίας με την ΕΣΣΔ και το Ιράν, που επιφέρει τον πόλεμο Yom Kippur (6-25/10/1973), δύο μόλις μήνες μετά την υπογραφή της σύμβασης.
• Το Κουρδικό κίνημα σε ΝΚ και ΒΚ.
• Η Κύπρος, όπου ο Αρχιεπίσκοπος και Πρόεδρος Μακάριος Γ’(γ. 13/8/1913 – θ. 3/9/1977), συνάπτει στενές σχέσεις με την ΕΣΣΔ. Το γεγονός αυτό σε συνδυασμό με τις σχέσεις Συρίας – ΕΣΣΔ, προκαλεί «ανησυχία» σε ΤΔ και ΝΑΤΟ, που επιφέρει την Τουρκική εισβολή (20/7 – 18/8/1974).

Όταν το 1984, παρά την αντίθεση των ΗΠΑ, αρχίζει να λειτουργεί ο από τη Deutsche Bank χρηματοδοτούμενος Υπερσιβηρικός Αγωγός Φυσικού Αερίου (Trans-Siberian Pipeline) που μετέφερε φυσικό αέριο από το Urengoy της Σιβηρίας προς τη Δυτική Γερμανία, εξυπηρετώντας 18 Ευρωπαϊκές χώρες, θα ξεκινήσει και η «αυθόρμητη» Α’ Πορεία του ΡΚΚ.

Παράλληλα με τις θερμές εξελίξεις της περιφέρειας, θα σημειωθούν δολιοφθορές στον αγωγό Kirkuk – Yumurtalık, όπως:

• Στις 26/10/2009, η έκρηξη κοντά στη Μοσούλη σταμάτησε την προμήθεια πετρελαίου μέσω του αγωγού.
• Στις 16/8/2013, στην περιοχή al-Shura, 60 χλμ. νότια της Μοσούλης, βομβιστική επίθεση προκάλεσε ζημιές στον αγωγό.
• Στις 3/9/2013, κοντά στην περιοχή Ein al-Jahash, βομβιστική επίθεση προκάλεσε ζημιές στον αγωγό.

***

• Συνεχίζεται ->