Κολομβία: Ένα οικολογικό καταφύγιο που μετατράπηκε σε «ζώνη θανάτου» για ανθρώπους και άγρια ζωή
Στην Κολομβία, η περιοχή γύρω από την πόλη Barrancabermeja — γνωστή ως η «πετρελαϊκή πρωτεύουσα» της χώρας και ένα σημαντικό βιοποικιλότης hotspot με υγροτόπους γεμάτους χελώνες νερού, ιπποτάμους και τζάγκουαρ — έχει μετατραπεί σε μια σχεδόν ανεπίστρεπτη «ζώνη θανάτου» λόγω περιβαλλοντικής ρύπανσης, ένοπλης βίας και κοινωνικής κατάρρευσης.
Η περιοχή περιβάλλεται από τους υγροτόπους San Silvestre, που αποτελούν κρίσιμα οικοσυστήματα για την άγρια ζωή και παράλληλα βασική πηγή διαβίωσης για τις τοπικές κοινότητες ψαράδων.
Τα τελευταία χρόνια, όμως, οι υδάτινοι πόροι έχουν μπλοκαριστεί, μολυνθεί και πολτοποιηθεί από διαρροές πετρελαίου, βιομηχανικά απόβλητα και μη τελεσιδικημένη ρύπανση — με αποτέλεσμα να καταγράφονται εκατοντάδες νεκροί ψάρια, χελώνες, πουλιά και κροκόδειλοι μέσα σε μία νύχτα.
Κεντρικό ρόλο σε αυτή την περιβαλλοντική κρίση έχει η κρατική εταιρεία πετρελαίου Ecopetrol, που λειτουργεί μία από τις μεγαλύτερες διυλιστήριες της χώρας κοντά στην περιοχή. Παρά τις επίσημες διαψεύσεις της εταιρείας, η τοπική κοινωνία και περιβαλλοντικές Αρχές υποστηρίζουν ότι οι συνεχείς διαρροές και διαφυγές τοξικών ουσιών από αγωγούς και εγκαταστάσεις έχουν μολύνει μόνιμα τα νερά και έχουν καταστρέψει την ποιότητα ζωής στο οικοσύστημα.
Παρά τις προσπάθειες της Ecopetrol να υποστηρίξει ότι συμμορφώνεται με την περιβαλλοντική νομοθεσία και ότι εργάζεται για τον περιορισμό της ρύπανσης, οι τοπικές κοινότητες βλέπουν καθημερινά νεκρά ζώα, ψάρια που «γεύονται πετρέλαιο» και μεταναστεύουν μαζικά από τις παλιότερες αλιευτικές τους δραστηριότητες. Η μόλυνση δεν επηρεάζει μόνον τα ψάρια· σε πολλές περιπτώσεις, νοικοκυριά υποστηρίζουν ότι τα ζώα — συμπεριλαμβανομένων των βουβαλιών — πίνουν μολυσμένο νερό και πεθαίνουν από δηλητηρίαση.
Εκτός από τις οικολογικές επιπτώσεις, η περιοχή πλήττεται σοβαρά και από ένοπλες ομάδες που εκμεταλλεύονται τους υγροτόπους ως δρόμους παράνομης διακίνησης καυσίμων. Αυτές οι ομάδες έχουν μετατρέψει τους υγροτόπους σε στρατηγικό πέρασμα, αυξάνοντας τη βία κατά των περιβαλλοντικών υπερασπιστών και των ψαράδων. Μέλη των ενόπλων ομάδων απειλούν και εκφοβίζουν τους κατοίκους, με περιστατικά απαγωγών, πυροβολισμών και ακόμη και δολοφονιών να καταγράφονται συχνά.
Η υπερασπίστρια του περιβάλλοντος Yuly Velásquez, που ηγείται μιας τοπικής οργάνωσης αλιέων, έχει δεχτεί μέχρι και τρεις απόπειρες δολοφονίας, ενώ οι συνεργάτες και ψαράδες ζουν υπό συνεχή απειλή. Σε πολλές περιπτώσεις, οι οικογένειες έχουν αναγκαστεί να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους, ενώ η ανασφάλεια και η περιβαλλοντική καταστροφή γίνονται ολοένα πιο εμφανείς.
Οι κάτοικοι ζητούν απλά να ζήσουν ειρηνικά στη γη τους, να ψαρεύουν και να προστατεύουν τα νερά τους χωρίς τις συνεχείς απειλές των ενόπλων και τις επιπτώσεις της ρύπανσης.
Η έκκληση τους είναι μια υπενθύμιση ότι η περιβαλλοντική καταστροφή και η ένοπλη βία συνδέονται στενά με τις κοινωνικές ανισότητες, και ότι η προστασία της φύσης δεν μπορεί να αγνοείται ούτε στο όνομα της παραγωγής και του κέρδους.
- Πηγή: The Guardian – “If we see you again, we kill you”: how a Colombian wildlife hotspot turned into a death zone (24 Φεβρουαρίου 2026).